Finance
/
12.02.2026
რეი დალიო აფრთხილებს: ცენტრალური ბანკის ციფრული ვალუტები (CBDC) მთავრობებს ფინანსური კონტროლის ფართო ბერკეტებს გადასცემს
Bridgewater Associates-ის დამფუძნებელი რეი დალიო აცხადებს, რომ ცენტრალური ბანკის ციფრული ვალუტები (CBDC) მთავრობებს ფინანსურ საქმიანობაზე გაცილებით დიდ ხილვადობასა და კონტროლს მიანიჭებს. მისი თქმით, მიუხედავად იმისა, რომ CBDC-ები მოსახერხებელი იქნება, ისინი მთავრობას ტრანზაქციებზე სრულ გამჭვირვალობასა და კონტროლის მძლავრ მექანიზმს შესთავაზებს, რაც შეიძლება გამოყენებულ იქნას გადასახადების ავტომატურად დაკისრებისა და სავალუტო კონტროლისთვის. დალიო ამ კონტექსტში, კონფიდენციალურობაზე ორიენტირებულ კრიპ
Bridgewater Associates-ის დამფუძნებელმა რეი დალიომ ორშაბათს გააფრთხილა, რომ ცენტრალური ბანკის ციფრული ვალუტები (CBDC) მთავრობებს ფინანსურ საქმიანობაზე გაცილებით დიდ ხილვადობას მიანიჭებს, თუმცა მანვე შეამცირა მათი სავარაუდო მასშტაბის მნიშვნელობა. ტაკერ კარლსონთან ინტერვიუში საუბრისას, დალიომ განაცხადა, რომ CBDC-ები უახლოეს მომავალში „განხორციელდება“, მაგრამ ნაკლებად სავარაუდოა, რომ „დიდ პრობლემად იქცეს“, და დასძინა, რომ მათ შეუძლიათ იფუნქციონირონ ფულის ბაზრის ფონდების (money-market funds) მსგავსად, მთავრობებს კი ტრანზაქციებზე უფრო მჭიდრო კონტროლს შესთავაზებენ.
„იქნება დებატები; ალბათ, ისინი არ შესთავაზებენ [პროცენტს], მაშინ ისინი არ იქნებიან ეფექტური შესანახი საშუალება, რადგან გექნებათ გაუფასურება“, – თქვა მან. „ამჯობინებთ ფულის ბაზრის ფონდში (money market fund) ან ობლიგაციაში (bond) შენახვას.“
იმის აღიარებით, რომ CBDC-ებში „დიდი მიმზიდველობაა“, რადგან ისინი „მარტივი“ და მოსახერხებელია, დალიომ განაცხადა, რომ ისინი „მთავრობის მხრიდან კონტროლის ძალიან ეფექტური მექანიზმია“. სრული გამჭვირვალობა კარგი იქნება უკანონო საქმიანობის თვალყურის დევნისა და შემცირებისთვის, მაგრამ ასევე ნიშნავს, რომ „მთავრობას ექნება დიდი კონტროლი“, – თქვა მან. „ვგულისხმობ, რომ ყველა ტრანზაქცია ცნობილი იქნება.“
ასეთი კონტროლი სხვა სფეროებზეც გავრცელდება, რადგან CBDC-ები პოტენციურად შეიძლება გამოყენებულ იქნას მთავრობების მიერ გადასახადების ავტომატურად დაკისრებისა და სავალუტო კონტროლის (foreign exchange controls) დასაწესებლად, განაცხადა მან. მან დასძინა, რომ CBDC-ებს შეუძლიათ მთავრობებს მისცენ საშუალება, ავტომატურად აღასრულონ სანქციები, შეზღუდონ პოლიტიკურად არასასურველი ჯგუფების წვდომა, დააკისრონ გადასახადები და დააწესონ სავალუტო კონტროლი.
დალიოს კომენტარები გაკეთდა მაშინ, როდესაც 130-ზე მეტი ქვეყანა თუ სავალუტო გაერთიანება კვლევის სხვადასხვა ეტაპზეა, აქედან 72 ამჟამად განვითარების მოწინავე ფაზაში იმყოფება, ატლანტიკური საბჭოს (Atlantic Council) მონაცემებით. ეს მაჩვენებლები მოიცავს სამ ქვეყანას – ბაჰამის კუნძულებს, იამაიკასა და ნიგერიას, რომლებმაც ოფიციალურად გამოუშვეს CBDC-ები, ასევე 49 იურისდიქციას, მათ შორის ჩინეთს, რომლებიც საპილოტე პროგრამებს (pilot programs) ახორციელებენ.
დალიოს შეშფოთება ეხმიანება იმ შეხედულებებს, რომლებიც დიდი ხანია არსებობს ბლოკჩეინ ინდუსტრიის (blockchain industry) ნაწილში, თუმცა კრიტიკოსები საკითხს ნაკლებად განიხილავენ როგორც მეთვალყურეობას და უფრო მეტად როგორც სტრუქტურული დიზაინის პრობლემას. ჰარი ჰალპინმა, დეცენტრალიზებული შერეული ქსელის პროვაიდერის (decentralized mix-network provider) Nym Technologies-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა, განაცხადა, რომ CBDC-ებისთვის საჭირო ძირითადი ინფრასტრუქტურა უკვე არსებობს საბანკო სისტემაში.
„ციფრული ტექნოლოგია უკვე გამოიყენება ცენტრალური ბანკების, როგორიცაა ფედერალური სარეზერვო სისტემა (Fed), მიერ კომერციულ ბანკებთან ურთიერთობების მონიტორინგისთვის“, – განუცხადა ჰალპინმა Decrypt-ს. „ეს ძალიან მცირე ნაბიჯია ამ ხილვადობის ინდივიდუალურ ანგარიშებზე CBDC-ის მეშვეობით გასავრცელებლად.“
ჰალპინმა თქვა, რომ კონფიდენციალურობაზე ორიენტირებული კრიპტოვალუტები (privacy-focused cryptocurrencies) შექმნილია ამ შეშფოთების გადასაჭრელად, თუმცა ასეთი ინსტრუმენტები რეგულატორებისთვის (regulators) საკამათო რჩება. ჰალპინმა ეს მოდელი ბიტკოინს (Bitcoin) შეადარა, რომლის დეცენტრალიზებული არქიტექტურა (decentralized architecture) ზღუდავს ნებისმიერი ერთი ხელისუფლების შესაძლებლობას ტრანზაქციების მონიტორინგისა და შეზღუდვისთვის.
#ბიტკოინი
#კრიპტოვალუტა
#cbdc
#ციფრული ვალუტა
#ეკონომიკა
#რეი დალიო
#ფინანსური კონტროლი
#მთავრობა
#საბანკო სისტემა
წყარო: decrypt.co
გაზიარება